ชื่อนวัตกรรม: การพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนคณิตศาสตร์ เรื่องรูปเรขาคณิตสามมิติที่ประกอบขึ้นจากลูกบาศก์ ด้วยกิจกรรมการเรียนรู้แบบ Active Learning โดยใช้กิจกรรมเป็นฐาน (Activity-Based Learning) สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1
ผู้จัดทำ: นางสาวสุรัตนา สอนเฉลิม
ปีที่จัดทำ: 2567
บทคัดย่อ
การพัฒนานวัตกรรมครั้งนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อพัฒนาแผนการจัดการเรียนรู้แบบ Active Learning โดยใช้กิจกรรมเป็นฐาน (Activity-Based Learning) เรื่อง รูปเรขาคณิตสามมิติที่ประกอบขึ้นจากลูกบาศก์ สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1 โรงเรียนเตรียมอุดมศึกษาพัฒนาการปราณบุรี ปีการศึกษา 2567 โดยมีเป้าหมายเพื่อแก้ไขปัญหาที่พบว่านักเรียนส่วนใหญ่มีพื้นฐานทางคณิตศาสตร์อยู่ในระดับปานกลางถึงค่อนข้างอ่อน และประสบความยากลำบากในการมองภาพมุมมองด้านต่าง ๆ ของรูปเรขาคณิตสามมิติ ตลอดจนไม่สามารถถ่ายทอดออกมาเป็นภาพเขียนได้อย่างถูกต้อง
การพัฒนานวัตกรรมครั้งนี้ใช้กระบวนการวงจรคุณภาพ PDCA (Plan–Do–Check–Act) โดยเริ่มจากการวิเคราะห์ปัญหาและออกแบบแผนการจัดการเรียนรู้ที่เน้นการมีส่วนร่วม ลงมือปฏิบัติจริง และการแก้ปัญหาผ่านชุดกิจกรรมที่หลากหลาย จากนั้นนำไปทดลองใช้จริงกับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 1/7 พร้อมทั้งมีการประเมินผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน แบบทดสอบก่อนเรียน–หลังเรียน การสังเกตพฤติกรรม และแบบประเมินทักษะทางคณิตศาสตร์
ผลการดำเนินการพบว่า นักเรียนมีคะแนนผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนหลังเรียนสูงกว่าก่อนเรียนอย่างมีนัยสำคัญทางสถิติที่ระดับ .05 และไม่น้อยกว่าร้อยละ 90 ผ่านเกณฑ์ร้อยละ 70 ขึ้นไป อีกทั้งนักเรียนมีพัฒนาการด้านทักษะเชิงมิติสัมพันธ์ การแก้ปัญหา และการคิดสร้างสรรค์อยู่ในระดับ “ดี” ขึ้นไป นอกจากนี้ นักเรียนยังมีทัศนคติเชิงบวกต่อการเรียนรู้ โดยเห็นว่ากิจกรรมมีความน่าสนใจและช่วยให้เข้าใจเนื้อหาได้ชัดเจนมากยิ่งขึ้น
อย่างไรก็ตาม พบข้อจำกัดด้านเวลาและความซับซ้อนของกิจกรรมบางประเภท จึงได้มีการปรับปรุงคุณภาพนวัตกรรมโดยจัดลำดับขั้นตอนกิจกรรมให้เหมาะสมยิ่งขึ้น เพิ่มสื่อเสริม เช่น แบบฝึกเฉพาะและสื่อดิจิทัลสามมิติ เพื่อสนับสนุนความเข้าใจของผู้เรียน แผนการจัดการเรียนรู้ที่พัฒนาขึ้นนี้สามารถนำไปขยายผลในห้องเรียนอื่น และใช้เป็นต้นแบบในการจัดการเรียนรู้เชิงนวัตกรรมสำหรับพัฒนาผลสัมฤทธิ์ทางการเรียนและทักษะทางคณิตศาสตร์ของผู้เรียนอย่างยั่งยืน
คำสำคัญ (Keywords): Active Learning, Activity-Based Learning, ผลสัมฤทธิ์ทางการเรียน, รูปเรขาคณิตสามมิติ, การพัฒนานวัตกรรม
.
